Naar de top van de pagina
Gemeente staden
Dit nieuwsbericht is niet actueel.

Curieuzeneuzen in de tuin: resultaat

maandag 21 maart
Een half jaar lang maakte Staden als 1 van de 5000 meetpunten deel uit van het grootste burgeronderzoek in Vlaanderen naar hitte en droogte ooit. Samen zorgden we voor een internationaal unieke dataset en een gedetailleerde droogtekaart voor Vlaanderen.

Warme en droge zomers

Onze zomers worden steeds warmer en droger en dat heeft ook invloed op jouw tuin. Het gazon krijgt het moeilijk, de bomen snakken naar water. Hoe hou je de tuin koel en aangenaam tijdens een hittegolf? En hoe wapenen we het gras en de planten beter tegen de droogte?

Staden was geselecteerd om deel te nemen aan dit onderzoek. Aan AC/DC stond een meettoestel met bodemsensor die de nodige metingen registreerde vanaf mei 2021. We stonden te popelen om de wetenschap een stap vooruit te helpen! 

Hoe werkt het juist?

Elk meetpunt kreeg een slimme sensor die de temperatuur en het vochtgehalte van de bodem meet. Via het Internet Of Things zond deze sensor dagelijks data door naar de Universiteit Antwerpen. Via een persoonlijk dashboard kregen we dagelijks een update van de meting. Zo volgden we live welke invloed droogte en hitte hebben op de tuin van het gemeentehuis.
 
Half december lanceerde De Standaard de eindresultaten van de metingen en bijbehorende conclusies op de Standaard. Wij ontvingen een tuinrapport, plus de resultaten van de bodemstaal-analyse. 
 

Tuinrapport

De kaart bij de downloads vertoont hoeveel vocht werd opgenomen in de bodem van Vlaamse tuinen, schoolpleinen en parken. Elke stip stelt een gazondolk voor, die dagelijks hun data over bodemvochtigheid en temperatuur doorgaven. De data van de vochtsensor in de grond werd hiervoor gebruikt. Van 1 mei tot 30 september 2021 registreerde de sensor hoeveel vocht er elk kwartier in de bodem zat. De dagelijkse toename aan bodemvocht werd voor elk meetpunt bij elkaar opgeteld. Vervolgens gingen we na hoeveel procent dat is van de effectief gevallen neerslag op die tuin over dezelfde periode.

Deze 3D-kaart geeft dus een cumulatief beeld: de hoogste staafjes zijn de tuinen die doorheen de meetperiode het grootste deel van de gevallen neerslag hebben opgenomen. Het zijn de tuinen die het hardst hebben gewerkt als spons. De lagere staafjes zijn de tuinen die er minder goed in slagen water te bergen.

Resultaat voor Staden: 95 % van het regenwater in de tuin van AC/DC wordt gebufferd. We behoren daarmee bij de beste 10 % van de 5.000 meetpunten in Vlaanderen.

Sponzen

De tuinen met de hoogste staafjes zijn niet noodzakelijk ‘betere’ sponzen. Het zijn tuinen die door hun ligging (bijvoorbeeld in een stad of een vallei) meer water te verwerken krijgen, of door hun bodemtype (zand versus klei) sneller water kunnen laten doorstromen. Vaak werken ze niet alleen voor zichzelf, maar voor de bredere omgeving. Deze kaart toont waar de potentiële risico’s liggen. Tuinen met hoge volumes zijn actieve sponzen, maar kunnen bij extreme regenval misschien niet meer volgen. Dat vergroot de kans op overstromingen. In regio’s waar de sponskracht van tuinen laag is, kan het over de langere termijn dan weer moeilijker zijn om de grondwaterstanden aan te vullen.

Resultaat AC/DC

Niet alle meetpunten worden op de kaart getoond. Er werd een kwaliteitscontrole uitgevoerd op de data van de sensoren. Sommige gazondolken hebben doorheen het seizoen niet genoeg data kunnen aanleveren om een betrouwbaar resultaat te berekenen. Andere sensoren hadden last van ruis op het bodemvochtsignaal, waardoor niet met voldoende zekerheid vastgesteld werd hoeveel water ze echt hebben opgevangen.

Bij de downloads kan je het meetrapport van 1 meetpunt in de tuin van AC/DC bekijken:

  • Het meetpunt is 2171m² groot.
  • Ons meetpunt stuurde gedurende 175 dagen de gegevens door.
  • De tuin rond AC/DC bestaat hoofdzakelijk uit zandleem. Dit is het meest voorkomende type grond onder de deelnemende tuinen.
  • De bodem bevat 1,7% organisch koolstof. Die staat daarmee op plaats 2536 van 4287 meetpunten (met op 1 de koolstofrijkste bodem). De meeste tuinen hebben een koolstofgehalte tussen 1,5% en 2,5%. Hoe meer koolstof, hoe meer water er wordt opgehouden.
  • De omgeving rond het meetpunt is voor 11,4% verhard.
  • Tijdens de nacht van 15 op 16 juni 2021 was het de warmste nacht. Het bleef toen 14,2°C.
  • De warmste dag was op 18 juni 2021. De bodemtemperatuur liep die dag op tot 18,4°C.
Nieuwsoverzicht